مد پایدار در زبان انگلیسی «sustainable fashion» نام دارد. مد پایدار مفهومی است که اکنون هر جا سرک میکشیم دیده میشود. صنعت فشن میتواند برای کره زمین بسیار مضر باشد. این صنعت یکی از بزرگترین تولیدکنندههای آلاینده در جهان است. همچنین صنعت فشن مسبب ۲۰ درصد از آلودگی آبها در جهان است. اکنون زمان آن رسیدهاست که مد پایدار تغییراتی در این صنعت ایجاد کند. یک کتاب خوب برای آشنایی بیشتر با مد پایدار ، کتاب فشن شهر، نوشته دینا توماس است. پیشنهاد میکنیم این کتاب را حتما مطالعه کنید.
مد پایدار چیست؟
مد پایدار به هر روشی گفته میشود که تأثیر مخرب صنعت فشن بر روی کره زمین را کاهش دهد. علاوه بر مسائل محیطزیستی، پایداری به مسائل اخلاقی نیز توجه دارد. همان گونه که تأثیرات مخرب صنعت فشن کم نیستند، راه و روش مقابله با آنها نیز کم نیست. صحبت درباره کاهش آسیب ساده به نظر میرسد. اما پایداری به حدی دشوار است که کار را برای برندها و کارخانهها سخت میکند. همچنین مد پایدار زمانی تأثیرگذار است که هم توسط تولیدکننده و هم مصرفکننده رعایت شود. پایداری میتواند هزینههای بیشتری بر روی دست تولیدکننده و مصرف کننده بگذارد.
مد پایدار ابعاد مختلفی از صنعت فشن را در برمیگیرد. پایداری میتواند به قسمت تولید یک لباس مربوط شود. میتواند مربوط به نیرو کار در صنعت فشن باشد. حتی میتواند مربوط به استفاده از مواد و منابع تجدیدپذیر باشد. مد پایدار از اینها نیز فراتر میرود و به تولید مقرون به صرفه و کاهش گازهای گلخانهای نیز توجه میکند. مد پایدار با روشهای خود در حال تغییر اقتصاد، فرهنگ و سیاست است. شاید بسیاری، مد پایدار را یک هدف بزرگ ببینند. اما هر کدام از ما با تغییر روشهای خود در مد و فشن، میتوانیم تأثیرگذار باشیم.
نمونههایی از تخریب محیطزیست توسط صنعت فشن
بسیاری از لباسها از مواد مصنوعی مانند پلیاستر و نایلون ساخته میشوند. تمامی این مواد شیمیایی و مصنوعی در آب و هوا آلودگی ایجاد میکنند. این مواد حتی برای نیرو انسانی که با آنها کار میکند نیز مضر هستند. صنعت مد بخش بزرگی در تولید گازهای گلخانهای را به خود اختصاص دادهاست. این صنعت باعث انتشار ۱۰ درصد از کربن جهانی است.
هر سال تولید پارچه تریلیونها لیتر آب مصرف میکند. همچنین بخش عظیمی از تولیدات زباله مربوط به این صنعت است. تعداد کمی از لباسها پس از دور ریختهشدن بازیافت میشوند. همین لباسها، زبالههایی هستند که به دلیل وجود مواد مصنوعی در طبیعت تجدید نمیشوند.
تقسیمبندی روشهای مد پایدار
بهتر است بدانید بسیاری از روشهای مد پایدار در حال بررسی هستند. روزبهروز تحقیقات، اطلاعات جدیدی در اختیار ما میگذارند. بسیاری از روشهایی که تا پیشاز این پایدار بودند، دیگر پایدار شناخته نمیشوند. بنابراین انتخاب روشهای پایدار نیاز به تحقیق زیاد و دسترسی به منابع بهروز دارد. به طور معمول روشهای مد پایدار به ۴ دسته تقسیم میشود. برندهای پوشاک میتوانند حتی یکی از این روشها را انتخاب کنند. با استفاده از این روشها برندهای پوشاک به مرور به سمت پایداری پیش خواهندرفت.
-
مد اخلاقی
مد اخلاقی در واقع شیوههایی است که شرکتها و کارخانهها برای حفاظت از انسان و حیوان، استفاده میکنند. در این روشها شرکتها مطمئن میشوند که در پروسه تولید به انسانها و حیوانها آسیبی وارد نشود.
-
مد چرخهای
در این شیوه، تلاش میشود تمام مواد و محصولات در جامعه، به چرخه اقتصاد بازگردد. این روشها شامل بازیافت، بازتولید، صرفهجویی و … میشود.
-
مد آهسته
مد آهسته در نقطه مقابل فست فشن قرار دارد. این روش شامل بالابردن کیفیت محصول در جهت ماندگاری آن است. محصولات با کیفیت بالاتر، دیرتر آسیب میبینند و دیرتر تبدیل به زباله میشوند.
-
مد آگاهانه
مد آگاهانه شامل تبلیغات، آموزش و آگاهی رساندن به مصرفکننده است. درواقع مد آگاهانه روشی است برای تشویق مصرفکننده به خرید کمتر، اجاره لباس و خرید دست دوم.
پیشنهادات مد پایدار
در حوزه مد پایدار ، شرکتهای بسیاری وجود دارند. به خصوص در اتحادیه اروپا که به صورت سختگیرانهتر، مد پایدار را دنبال میکند. شما به عنوان تولیدکننده و کارخانهدار میتوانید با این شرکتها همکاری کنید. آنها با استفاده از بودجه و عملکرد شما راهکارهایی در حوزه مد پایدار ، در اختیار شما میگذارند. در اینجا چندتا از عمومیترین راههای مد پایدار را برای شما بررسی کردهایم.
-
پیشنهادات مد پایدار در تولید
در مد پایدار پیشنهاد میشود به جای پارچههای مصنوعی از پارچههای طبیعی استفاده شود. پارچههایی مانند پشم، پنبه و لینن. هر چند که پایداری این پارچهها، در حال آزمایش است. چرا که برای کشت پنبه، آب بسیار زیادی مصرف میشود. همچنین این پارچهها مقاومت کمی در برابر سایش دارند. اما در حال حاضر پایدارترین پارچهها ، پارچههای پنبهای هستند. پنبه علاوه بر تجدیدپذیر بودن، بدون کود و آفتکشهای مصنوعی رشد میکند. یک برند شناختهشده در زمینه مد پایدار دیزل است. ما در مطلب تحلیل کالکشن دیزل درباره استفاده مجدد این برند از پارچههای دور ریز، توضیح دادهایم.
همچنین تولیدکنندگان با تولید کمتر و بالا بردن کیفیت میتوانند به مد پایدار کمک کنند. البته این امر هزینه بالاتری را به همراه دارد. اما با آموزش به مصرفکننده برای خرید کمتر، از نظر اقتصادی قابل توجیه است. امروزه با پیشرفت هوش مصنوعی به راحتی میتوان بسیاری از هزینههای تولید را کاهش داد. ما در مطلب ابزارهای هوش مصنوعی، ابزارهای کاربردی برای تولیدکنندگان را معرفی کردهایم.
-
پیشنهادات مد پایدار در مدیریت منابع انسانی
مد پایدار تولید محصولی را منصفانه میداند که در آن به نیروی کار حقوق مناسب دادهشود. همچنین قراردادهایی باید وضع شود که حقوق هیچ انسانی زیر پا گذاشتهنشود. علاوه بر این، مواد شیمیایی باعث آسیب و ایجاد بیماری در نیروی کار میشوند. بنابراین به تمامی کارخانهها باید آموزش در جهت رعایت پروتکلهای بهداشتی را داد.
-
پیشنهادات مد پایدار برای مصرفکننده
تولید زیاد پوشاک از اصلیترین مشکلات این صنعت است. مد پایدار به مصرفکننده پیشنهاد میدهد که الگوهای مصرفی خود را تغییر دهد. این تغییر الگوها با وجود فستفشنها و تبلیغات گسترده میتواند بسیار سخت باشد. اما با تغییر باورها و سبک زندگی امکانپذیر است. در ابتدا بهتر است در زمان آسیب دیدن یک لباس، آن را تعمیر کرد. کارگاههای خیاطی بهترین محیط برای انجام این کار هستند. این کار زباله کمتری نیز تولید میکند. سپس میتوان در بسیاری از موقعیتها، به جای خرید، لباس را اجاره کرد. در مهمانیها و عروسیها، اجاره لباس بسیار مرسوم است.
یکی از پایدارترین روشها برای مصرفکننده، خرید دست دوم است. لباسهای دست دوم پیش از ورود مجدد به بازار، به صورت بهداشتی شسته میشوند. بنابراین بسیاری از باورها درباره غیربهداشتی بودن آنها غلط است. این روش در میان افرادی که علاقه به لباسهای وینتیج دارند بسیار کاربرد دارد. در صورت خرید لباس نو، پیشنهاد میشود از برندهای سازگار با مد پایدار خرید شود.
-
پیشنهادات مد پایدار برای بازتولید
بازتولید و استفاده از موادی که موجود هستند در مد پایدار، بسیار کاربرد دارد. در بازتولید سه نوع روش وجود دارد که در این بخش به توضیح آنها میپردازیم. در ایران هر سه این روشها به بازیافت ترجمه شدهاست. اما باید بدانید هر سه این روشها معنای بازیافت نمیدهند.
۱. آپسایکلینگ
آپسایکلینگ «Upcycling» زمانی است که از موادی ارزان، محصولی گرانتر از مواد تولید میشود. کلمه آپ در اینجا به معنای بالا بردن و ارتقا است. به طور مثال تولید توتبگ از شلوار جین آسیب دیده و پاره شده.
۲. ریسایکلینگ
ریسایکلینگ «Recycling» زمانی اتفاق میافتد که از همان مواد، همان محصول ابتدایی تولید میشود. این روش در محصولات از جنس پلیاستر و نایلون بسیار کاربرد دارد. بنابراین محصولات مصنوعی وارد طبیعت نمیشوند.
۳. دوانسایکلینگ
دوانسایکلینگ «Downcycling» به زمانی اشاره دارد که از یک جنس گران، محصولی ارزان تولید میشود. کلمه دوان به پایین بردن و نزول اشاره دارد. به طور مثال استفاده از تایر ماشین برای تولید کفپوش پارکها.
ممکن است تغییر الگوهای مصرف و پایداری برای ما بسیار سخت باشد. چرا که ما از خرید لباس لذت میبریم. اما این لذت بعد از دو یا سه بار پوشیدن لباس از میان میرود. بنابراین بهتر است به جای ایجاد زباله بیشتر برای کره زمین، به اجاره لباس و خرید دست دوم رو بیاوریم. مبحث پایداری ، مبحثی گسترده و مهم است. به طوری که رشته مخصوص به آن در بسیاری از دانشگاهها تدریس میشود. نظر شما راجع به مد پایدار چیست؟ آیا حاضر هستید برای کمک به محیطزیست، سبک زندگی خود را تغییر دهید؟ نظر خود را با ما به اشتراک بگذارید.