ماشینها میتوانند منسوجات را چاپ کنند، پارچهها را برش دهند و لباسها را تا کنند. اما آموزش دادن به آنها برای یک ربات خیاط بودن به همان سرعت و دقت انسان، سخت است. با وجود محصولات پیچیدهای مانند ماشینها و رایانهها شامل رباتها و اتوماسیونها، لباسها همچنان توسط انسانها ساخته میشوند. با نزدیکتر کردن تولید به مصرفکنندگان و کاهش حملونقل بینالمللی، ردپای کربن این صنعت کاهش مییابد. این امر راه را برای تولید پوشاک به صورت کارآمدتر و نزدیکتر به جایی که محصولات نهایی فروخته میشود، هموار میکند. با این حال، در حال حاضر، دست انسان در ساخت لباسهای ما نقش بهسزایی دارد. در این مقاله به دلایل و چگونگی این موضوع بهطور کامل پرداختهایم.
گزارشی از تلاشها برای خودکارسازی دوخت
در سال 2016، یک استارتآپ به نام Sewbo در سیاتل ادعا کرد که اولین لباس دوخته شده بهصورت رباتیک، یک تیشرت را تولید کرده است. در همان زمان، شرکت دیگری به نام SoftWear Automation با خط تولید خود توسط رباتهای خیاط بهعنوان یک پیشرو در این زمینه شناخته شد. در سال 2017، با تولیدکننده چینی Tianyuan Garments برای ساخت یک خط تولید خودکار برای تیشرت در کارخانهای در آرکانزاس که قصد داشت در سال 2018 افتتاح شود، شریک شد. سپس، غول زنجیره تامین Li & Fung اعلام کرد که با این شرکت برای تسریع در روند کار، همکاری میکند. به نظر میرسید رباتها آمادهاند تا سرانجام کار خیاطی را به عهده بگیرند. ولی نتیجه آنطور که انتظار میرفت نشد.
ربات تحت آزمایش
SoftWear Automation
SoftWear Automation یک شرکت رباتیک است که میخواهد تیشرت تولید کند. پالانیسوامی راجان، مدیرعامل SoftWear میگوید:«ما میخواهیم سالانه یک میلیارد تیشرت در ایالات متحده بسازیم که همه آنها برحسب تقاضا ساخته میشوند.» این شرکت در سال 2012 با کمک مرکز توسعه فناوری پیشرفته جورجیا راهاندازی شد. دو سال بعد، یک نمونه اولیه ربات خیاط راهاندازی شد. تا سال 2017 کار بر روی توسعه خط تولیدی که بتواند پیراهن را به تولید انبوه برساند، آغاز شد. در همان سال، این شرکت با یک تولیدکننده پوشاک چینی برای راهاندازی یک مرکز تولید بزرگ در آرکانزاس قراردادی منعقد کرد. با این حال، این معامله شکست خورد.
ربات شرکت SoftWear Automation
ربات برند Adidas
واقعاً به نظر میرسید که آدیداس میتواند پارادایم کاملاً جدیدی را در تولید کفشهای کتانی معرفی کند. آدیداس به جای تکیه بر شبکه گستردهای از تامین کنندگان تخصصی در سراسر آسیا برای تولید قطعات مختلف، توانسته بود همه چیز را در یک کارخانه واحد که در آن رباتها بیشتر کار را انجام میدادند، ادغام کند. این مدل قرار بود به آدیداس اجازه دهد سریعتر به تغییرات بازار واکنش نشان دهد و کمتر به تولید حجم زیادی از کفشهای کتانی زودتر تکیه کند. اما در سال 2019، این شرکت اعلام کرد که تولید خود را در کارخانه Speedfactory آلمان متوقف ميکند. یک کاری که نمیتوانست انجام دهد این بود که انواع کفشهای کتانی با رویههای متفاوت تولید کند. این ربات خیاط، برای دوخت سبکهای خاصی از کفشهای کتانی با رویههای بافته شده، ساخته شده بود.
چرا ربات ها نمیتوانند یکی از مهمترین کارهای مد را انجام دهند؟
کار کردن با پارچه برای رباتها دشوار است، زیرا برخلاف ورق فلز، خم میشود و کشیده میشود. رسیدگی به آن نیاز به تنظیمات دقیقه ثابت دارد که برای انسان طبیعی است اما برای ماشینها بسیار سختتر است. راجان تیشرتها را «یک لباس ساده اما با پارچهای پیچیده» توصیف کرد، زیرا تنوع بسیار زیادی از یک پارچه نسبت به پارچه دیگر وجود دارد. منسوجات در حین کار دستهجمعی کشیده میشوند. دستهای انسان در مرتب نگه داشتن پارچه هنگام عبور از چرخ خیاطی ماهر است. ربات خیاط معمولاً به اندازه کافی ماهر نیست که بتواند این کار را انجام دهد. هیچ دو دسته پنبه دقیقاً شبیه به هم نیستند. تغییرات در پارچه و رنگها مسائل را پیچیدهتر میکند. هر تغییری میتواند مستلزم کالیبراسیون مجدد سیستم و در نتیجه وقفه در عملیات باشد.
تغییر از یک نوع لباس یکی از دشواریهای این فرایند محسوب میشود. یک تیم ماهر از انسانها، ممکن است یک روز پیراهنهای مردانه آستین کوتاه و روز دیگر شلوار جین زنانه بدوزند. چنین انتقالهایی برای ربات خیاط چالش برانگیزتر است. نحوه دوخت تیشرت پنبهای به طور قابل توجهی با نحوه ساخت یک شلوار پلیاستر متفاوت است. ایجاد خط کاری جدید برای برشهای مختلف پارچه و انجام دوختهای مختلف پیچیده و پرهزینه است.
تا زمانی که فشن میتواند با جذب نیروی ارزان در سراسر جهان بهعنوان خیاط برای تولید لباس ادامه دهد، نیازی به سرمایهگذاری در تحقیق و توسعه برای ساخت رباتهای بهتر نیست. این پارادایم به صنعت مد اجازه میدهد تا لباسهای بیشتری را با قیمتهای پایینتر بفروشد.
نیروی کار ارزان در حال دوخت برای کشورهای توسعه یافته
راهحلها و عدم کارایی کامل
پلی وینیل الکل، یک غلیظ کننده محلول در آب است که برای سفت شدن موقت پارچه روی پارچه اعمال میشود. سپس میتوان با آن راحتتر مانند یک ورق پلاستیکی یا فلزی کار کرد. پس از این فرآیند، که توسط شرکت Sewbo مطرح شد، ربات میتواند پارچه را دقیقاً مانند یک ورقه فلزی یا پلاستیکی اداره کند. و همچنین تکههای پارچه را با دقت برش داده، ورق بزند، بدوزد و حرکت دهد. پس از دوخت لباس، قوامدهنده شسته میشود. این فرآیند ممکن است برای محصولاتی مانند شلوار جین، ایدهآل باشد. اما برای سایر پارچهها گزینه مناسبی به حساب نمیآید. همچنین به فضای زیادی برای انجام فرآیندهای سفت کردن، شستوشو و مقدار زیادی پول نقد برای راه اندازی نیاز دارد.
دوخت پارچه بعد از اعمال مواد سفت کننده توسط شرکت Sewbo
تمرکز روی یک محصول اجازه میدهد تا یکی دیگر از مشکلات خیاطهای خودکار، کنار زده شود. اما این مورد هم نمیتواند کاملا نتیجهبخش باشد، چون در اینصورت مجبور به ایجاد و تولید رباتهای گوناگون میشوند که درنهایت نیاز به صرف زمان و هزینه بسیار بالایی دارد.
بر اساس این مطلب، اینطور برداشت میشود که جهشهای تکنولوژی دهههای اخیر، هنوز نتوانستهاند با موفقیت وارد حوزه فشن و لباس بشوند. حامیان تولید خودکار پوشاک، بر این عقیده هستند که تولید خودکار میتواند شکافهای موجود در حوزه تولید پوشاک را کاهش دهد. با این حال، سؤالاتی در مورد آینده ساخت رباتها و خیاطهایی که در حال حاضر لباسهای ما را میدوزند، وجود دارد. بهنظر شما در آینده نه چندان دور، ربات خیاط تا چه میزان میتواند جایگزین دوزندهها شود؟