بیستم آذر ماه، به نام روز خیاط در تقویم ایرانی نامگذاری شده است. انجمن طراحان پارچه و لباس ایران با همراهی دانشگاه دانشکدگان هنرهای زیبا، در تالار آوینی برای سومین سال پیاپی، میزبان برگزاری آیین نکوداشت روز خیاط در صنعت مد و پوشاک ایران شدند. بعد از خوشآمدگویی، تبریک روز خیاط و همچنین گرامیداشت روز مادر؛ از جناب دکتر بهرام کلهرنیا دعوت به عمل آمد تا به روی صحنه رفته و در خصوص مبحثی مهم در حوزه مد و پوشاک ایران سخنان ارزشمند خود را ایراد نمایند.
لباس حق من است …
جناب آقای دکتر بهرام کلهرنیا (رئیس هیئت مدیره انجمن صنفی طراحان گرافیک ایران) در بخشی از سخنرانی خود با موضوع، تاریخ پوشاک به لحاظ زیبایی شناسی و کارکرد در بستر دگرگونیهای اجتماعی؛ به این نکته اشاره کردند که لباس، نیرویی در اختیار انسان است برای نمایش خویشتن به آیین و هدفمند. لباس ادامهی وجود است و خیاطان تنها، دوزنده پارچهها به همدیگر نیستند بلکه خیاطان فرهنگسازی میکنند.
دکتر کلهرنیا در بخش دیگری از سخنان خود خاطر نشان کردند که در حال حاضر در ایران به گونهای آنارشی (اقتدارگریزی) در طراحی یا کاربرد لباس دچار هستیم که در ذات فرهنگی روزگار ما تعبیه شده است. ایشان سخنان خود را با این جمله به پایان رساندن: “لباس حق من است، فرصتی است برای آزاداندیشی و آزاد زیستی”
در ادامه مراسم، دکتر فریناز فربود ( عضور هیئت مدیره انجمن طراحان پارچه و لباس ایران و عضو هیئت علمی دانشگاه الزهرا)، با موضوع؛ آن هنگام که لباس آغاز شد؛ از اولین یافتهها برای حاضرین روایت کردند.
هنگام که لباس آغاز شد …
دکتر فریناز فربود با اشاره به تاریخ لباس از دوران دیرینهسنگی و قبلتر از آن، به این مساله اشاره کردند که با بررسی تاریخ لباس، آیا میتوانیم نمونههایی را به معنای واقعی لباس در گذشته نام ببریم؟!
ایشان لباس و منسوجات را زوالپذیر دانستند و وجود منسوجات را مشروط به شواهد غیرمستقیم ملزم شمردند. در این میان به کشف، ۱۰ مدفن از ۲۸ هزار سال قبل و پیش از آن توسط سایت باستانشناسی سیبری و بررسی دو مورد از آنان در این رویداد با جزئیات و توضیحات کامل پرداختند.
ایشان وجود ۳هزار مهره صیقل داده شده از عاج ماموت که با نهایت نظم ریسمانکشی شده و اجساد را در بر میگیرد حاکی از کارآمد بودن، ظرافت و کاربرد لباس در موقعیتهای متفاوت بوده که بسیار حائز اهمیت است، تلقی کردند. دکتر فربود در پایان سخنان خود بیان کرد: هنر گردآورندگان لباس، پیش از اختراع خط، انقلاب کشاورزی و … به مثابه خطی نانوشتهای است که بر لوح لباس، شیوهی زندگی ما، زیست ما، فرهنگ و اجتماع ما و همهی اینها را ثبت کرده است و اجازه دادهاند تا به دورههای بعد از خود انتقال پیدا کند.
مجری رویداد در ضمن قدردانی از همراهی اساتید بزرگ و پیشکسوت در عرصه مد و پوشاک ایران، متنی را در راستای تقدیر از سومبات هاکوپیان ایراد کردند که در ادامه به شرح آن پرداختهایم.
رمز ماندگاری در تاریخ و آینده
پیشکسوتی که تاریخ را برای تمام عمر دوخته است و با آثار و لباسهای ماندگارش نسلها را به هم پیوند داده است. با افتخار آنچه که امروز ما به عنوان لباس ایرانی، دوخت ایرانی یا وقار پوشش ایرانی نامگذاری میکنیم؛ بخش بزرگی از آن در دستان استاد بزرگوار ریشه دارد. مردی که هنر و صنعت را در ایران بهم گره زد. مردی که رمز ماندگاری در تاریخ و آینده را خوب میداند. مردی که سرزمینی به وسعت ایران بنامش در فرهنگ پوشاک مدیون است. او بیتردید پیشگام جامعه خیاطان ایران است؛ عالیجناب سومبات هاکوپیان.
جناب سومبات هاکوپیان در ادامه تشویق حاضرین به روی صحنه رفتند و به ایراد سخنانی در باب تقدیر از اساتید پیشکوست زندهیاد و حاضرین در این رویداد پرداخت.
سومبات هاکوپیان در همان ابتدای سخنان خود به اساتیدی بزرگی همچون هامبارسون و شاگردان بینظیر ایشان از جمله، استاد محمدعلی نراقی، استاد غلامرضا یزدی و استاد کشاورز اشاره کردند. همچنین از استاد غفوری آشتیانی به عنوان اولین کسی که در دههی ۴۰ کتابهایی از فرانسوی را به فارسی ترجمه کردند و گامی بزرگ در حورزه لباس در ایران برداشتند، تقدیر کردند.
هاکوپیان در بخشی از سخنان خود به اهمیت لباس دستدوز اشاره و بیان کردند: هنر پوشاک در حقیقت در دستدوز بودن آن است و اگر بگذاریم این هنر بمیرد، لباسها بیروح خواهند شد. ایشان در ادامه افزودند: من معتقدم دوزندهای که با دست میدوزد؛ لباس را خلق میکند. ایشان همچنین به پایهریزی تشکیل کومیته اختصاصی لباس دستدوز با حضور جوانان علاقهمند و اساتید مجرب در سال پیش رو اشاره کردند.
موزه مجازی لباس ایران
محسن گرجی (دبیر کارگروه ساماندهی مد و لباس) نیز در این مراسم روز خیاط ضمن عرض تبریک روز زن؛ در خصوص اجرایی شدن موزه لباس بنا به هزینههای مالی زیاد، طرح موزه در پلتفرم مجازی را عنوان و اعلام آمادگی خود را برای ارائه و حمایت از آن را مطرح نمودند.
در پایان مراسم بزرگداشت روز خیاط نیز از اساتید حاضر در این رویداد با اهدای لوح تقدیر، قدردانی به عمل آمد. به نظر شما چه اقدامات برای بهتر شدن صنعت پوشاک در ایران میتوان انجام داد؟